Milena Pavlović Barili u SANU

Proslava stogodišnjice rođenja avangardne slikarke i svestrane umetnice Milene Pavlović Barili (1909-1945) počela je 17. jula u Srbiji otvaranjem reprezentativne izložbe “San o buđenju” u Galeriji SANU, na kojoj je predstavljeno oko 140 slika, crteža, skica i drugih eksponata, a deo njih biće izložen naknadno i u drugim gradovima u zemlji i svetu.

Izložba u Galeriji SANU obuhvata dela iz kolekcije Galerije Milene Pavlović Barili u Požarevcu, koja se nalazi u njenoj rodnoj kući, kao i iz zbirke Muzeja savremene umetnosti u Beogradu (MSUB), ali i pojedine pozajmice, kao što je slika “Pametna i luda devica” kolekcionara iz Kanade, koja je prvi put izložena u Srbiji.

Jubilej Milene Pavlović Barili, pod pokroviteljstvom Ministarstvakulture Srbije, biće obeležen i manjim postavkama u okviru projektaMSUB “Muzej u pokretu”, a planirane su i izložbe u Parizu i Njujorku,gde je umetnica živela, kao i u Riminiju, u saradnji sa tamošnjimuniverzitetom.

Povodom jubileja, odštampan je ikatalog-monografija “Zvezdanim tragom - Milena Pavlović Barili - 100godina od rođenja”, kako je i izložba prvobitno nazvana, prema zamisliautorke Jelice Milojković.

Milena Pavlović Barili rođena je u Požarevcu, od oca Italijana i majke Srpkinje.

Slikarstvo je studirala u Beogradu (1922-1926) i Minhenu (1926-1928), a po napuštanju Jugoslavije, 1930. godine, živela je Španiji, Rimu, Parizu i Londonu.

Najveći uzor joj je bio slikar Đorđo de Kiriko. Njeni slikarski simboli su između sna i jave, ženski setni, ljupki likovi, velovi, krilati mladići na štulama, antički stubovi, Venere bez ruku, harlekini, biste, lepeze, ptice.





Na evropskoj umetničkoj sceni pojavila se posle odlaska u Pariz početkom 30-ih godina 20. veka. Kasnije se u Parizu okružila najpoznatijim imenima svetske avangarde, a od 1939. prilazi i grupi jugoslovenskih umetnika koji su živeli u francuskoj prestonici. Izlagala je sa evropskom umetničkom elitom (Žan Kokto, Andre Breton).

Tada je ušla u novu, prerafaelitsku, odnosno romantičarsku školu, okrenuta više prošlosti nego sadašnjosti, te postala predstavnik nadrealističkog ili metafizičkog romantizma.

Uoči Drugog svetskog rata otišla je i u Njujork, gde je sarađivala sa modnim časopisom “Vogue”. Milena je prva Srpkinja koja je za ovaj prestižan časopis izradila crtež za naslovnu stranicu. Kao ilustrator sarađivala je i sa drugim modnim časopisima ("Harper's Bazaar").

Ilustracija za reklamu ženske garderobe, VOGUE, 1940. godina

U Njujorku je izlagala radove iz Pariza i nastavila sa metafizičko-renesansnim radovima, inspirisana Botičelijem.

Sarađivala je i sa pozorištima, radila kostime za balet Sebastijan u Americi, a pred smrt je dobila i ponudu da uradi kostime za Šekspirov “San letnje noći”.

Izložba u Galeriji SANU obuhvata i modne kreacije Milene Pavlović Barili.

Ova izuzetna umetnica bila je slikarka i pesnikinja, a poeziju je pisala na četiri od šest jezika koje je govorila.

Umrla je 1945. u Njujorku u 36. godini, a njeni posmrtni ostaci prebačeni su 1949. u Rim.

Milenina dela nalaze se u Požarevcu u njenoj rodnoj kući koja je danas muzej, u Muzeju savremene umetnosti u Beogradu, i širom sveta u privatnim i muzejskim kolekcijama.

Izložba u galeriji SANU traje do 24. avgusta 2009.

Ne propustite je. I ne zaboravite da ni Požarevac nije daleko.

Tanja Beljanski