Peter O`Donnell – kralj krimi priča

Prošle godine umrlo je nekoliko istaknutih autora devete umetnosti. Među njima otišli su neki od velikana američkog stripa, kao i neki (našoj publici) manje poznati stvaraoci, ali ovaj tekst posvetićemo jednom autoru koji je na našoj sceni bio prisutan čak nekoliko decenija i uz čije srtipove je odraslo više generacija, dok su neki zaljubljenici ostali verni njegovom radu sve do danas, s obzirom da je on stvorio jednu od najvećih akcionih heriona dvadesetog veka.

U pitanju je, svakako, Peter O`Donnell, britanski pisac stripova i detektivskih priča, najpoznatiji kao tvorac Modesty Blaise. O`Donnell je rođen 1920.godine u Londonu, a pisanjem je počeo profesionalno da se bavi sa 16 godina i na samom početku karijere pisao je za razne ženske i dečje magazine. Pre Drugog svetskog rata pisao je nekoliko bitnih engleskih strip izdanja poput Tiger Tim, Chips i Captain Moonlight, a za vreme rata je radio kao oficir za radio vezu i tako (nažalost) obišao Severnu Afriku, Italiju i Grčku.
Kasnije O`Donnell nastavlja da piše scenarija za razne stripove, među kojima je možda najinteresantniji njegov rad na Daily Express adaptaciji novele Dr. No iz serijala o James Bondu . U periodu od 1953. do 1966. godine pisao je za akciono-avanturistički strip Garth , a od 1954. do 1962. godine je zajedno sa crtačem Jim Holdawayom radio na stripu Romeo Brown, oba u izdanju Daily Mirror-a.

Njegov najpoznatiji lik Modesty Blaise zaživeo je u istoimenom stripu 1963. godine. Prvih sedam godina, strip je bio ilustrovan od stane pomenutog O`Donnellovog saradnika Jim Holdawaya, a posle njegove smrti stolicu crtača je zauzeo Enrique Badia Romero koji je (s izuzetkom od sedmogodišnjeg perioda tokom `80-tih) strip crtao sve do njegovog ukidanja 2001 godine. Pored stripova i grafičkih novela zasnovanih na liku čuvene Modesty, O`Donnel je objavio dve kolekcije kratkih priča, kao i dvadeset romana koji prate njene avanture.

Prvo izdanje stripa Modesty Blaise - Souvenir Press 1963.

1965. godine, O`Donnell je adaptirao svoju priču o Modesty za istoimeni film, koji na kraju nije imao nikakve veze sa onim što je autor originalno zamislio, ali pravda je zadovoljena iste te godine, kada je O`Donnell neuspešan filmski scenario pretočio u roman Modesty Blaise. To je bio prvi u nizu romana o Modesty koji su se uporedo sa stripom objavljivali do 1996. godine. Na taj način je šira publika (a ne samo tada uski krug ljubitelja stripa) uspela da se upozna sa fantastičnim tandemom koji čine Modesty i njen verni pratilac Willie Garvin i koji su vremenom uspeli da ostvare najjaču vezu između dvoje istražitelja u kriminalističkom žanru, a pored toga i najintrigantniji odnos između dvoje protagonista suprotnog pola u serijalima ovog tipa. Mnogi kritičari rane godine stripa Modesty Blaise ističu kao klasičan primer avanturističkog stripa, dok se romani smatraju klasicima avanturističkog žanra. Uz to, bitno je istaći i to da je ovo bilo jedno od prvih pojavljivanja nekog ženskog lika u detektivsko-špijunskom žanru i da je i posle toliko godina njen lik ostao dominantan u toj oblasti.

2001. godine O`Donnell prestaje da objavljuje ovaj strip serijal, iako je kasnije pisao uvode za njegove razne reprintove. Quentin Tarantino je 2004. godine producirao film My name is Modesty: A ModestyBlaise Adventure koji je, s obzirom na vrlo slabe ocene kritičara i publike, direktno izdat na DVD formatu, a kao jedan od dodataka se našao i njegov intervju sa Peterom O`Donnellom. Vrlo je interesantno da Modesty zapravo nikad nije dobila zaista uspešnu filmsku adaptaciju, te da se skoro svi filmski pokušaji interpretacije priče o ovoj privlačnoj junakinji zasnivaju na jeftinim šablonima i da ne postoji onaj koji je zaista vredan pomena. Zapravo, najbolji film u kom se Modesty do sad pojavila je upravo Tarantinov Pulp Fiction u kom jedan od glavnih likova, Vincent Vega, čita prvo izdanje romana Modesty Blaise, i to u toaletu.

Interesantna je (ali pritom i vrlo utešna) činjenica da je jedna od poslenjh O`Donnellovih želja pred smrt bila da niko drugi u budućnosti ne piše priče o Modesty Blaise. Ova heroina smatra se jednom od najuticajnijih u kriminalističkom žanru i može se slobodno reći da je ova seksipilna, ali nadasve mudra i sposobna dama svojom pojavom započela pravu revoluciju u svetu stripa, i to ne samo u okviru ovog žanra, već i u pogledu jednake participacije ženskih likova u prevashodno muškom svetu. Strip koji prati njene avanture izdaje se u nešto više od 40 zemalja.

O`Donnell je, takođe, bio vrlo uspešan filmski i televizijski scenarista (u tom smislu je najpoznatiji njegov rad na BBC-jevoj seriji iz 1966. Take a pair of private eyes), a uz sve to, napisao je i pozorišnu predstavu Mr. Fothergill's Murder koja se u engleskim pozorištima vrlo uspešno igrala tokom 1980-tih.

Na nagovor izdavača iz Souvenir Press-a (koji je izdavao knjige o Modesty Blaise), O`Donnel je počeo da piše romantično avanturističke romane, očigledno inspirisanim gotskim romanima sličnog sadržaja koji su prevshodno bili namenjeni za žensku publiku, i to pod pseudonimom Madeline Brent. Ovi romani izdavani u periodu od 1971. do 1986. godine ne predstavljaju seriju, ali svi se odlikuju pojavom vrlo jakih ženskih protagonista. Svi su napisani u prvom licu, dešavanja se zbivaju u kasnijem viktorijanskom dobu i iako svi likovi imaju veze sa Engleskom, delovi svih romana su smešteni u raznim zemljama širom sveta. Takođe je vrlo interesantan lajt motiv koji se javlja u svim romanima, a to je potraga za identitetom na koju su primorane gotovo sve protagonistkinje. Pored svih ovih zajedničkih tačaka sa Modesty, ko bi rekao da su bile potrebne godine kako bi se otkrilo da je ove romane pisao sam O`Donnel?

Peter O`Donnel je u 3. maja 2010., u devedesetoj godini života, umro od Parkinsove bolesti.